Manja slova Veća slova RSS
>

Upozorenje: ZAUSTAVIMO DALJE ŠIRENJE AMBROZIJE

Upozorenje: ZAUSTAVIMO DALJE ŠIRENJE AMBROZIJE
Datum objave: 19.07.2016 14:35 | Autor: Uprava za bezbjednost hrane, veterinu i fitosanitarne poslove

Ispis Štampaj stranicu


Ambrozija - Ambrosia artemisiifolia L. je korovska jednogodišnja, ali i invazivna biljna vrsta, koja osim negativnog uticaja na biodiverzitet ima i negativne posledice po ljudsko zdravlje. Procjenjuje se da izaziva više od polovine svih polenskih alergija. 

Ova vrlo prilagodljiva i otporna biljka, na području Crne Gore uglavnom se javlja duž saobraćajnica (puteva i pruge), na degradiranim mjestima u okviru urbanizovanih područja na kojima je biljni pokrivač gotovo u potpunosti uništen. Rjeđe se javlja kao korov u usjevima, iako u nekim zemljama bližeg okruženja predstavlja veliku opasnost za poljoprivredu.

Ministarstvo poljoprivrede i ruralnog razvoja - Uprava za bezbjednost hrane, veterinu i fitosanitarne poslove - Sektor za fitosanitarne poslove u okviru Programa fitosanitarnih mjera za 2016. godinu („Sl. list CG“, br. 21/16) sprovodi monitoring ambrozije. 

Monitoring obuhvata obilazak terena, kartiranje populacija, pripremanje izvještaja i alarmiranje nadležnih službi ili vlasnika privatnih posjeda na kojima je vrsta zabilježena, kao i edukaciju o ambroziji i organizovanje akcija suzbijanja.Cilj monitoringa je utvrđivanja rasprostranjenosti i praćenja životnog ciklusa ove vrsrte, radi pravovremenog sprovođenja mjera suzbijanja.

Tokom sprovedenog trogodišnjeg monitoringa, od 2013. godine, zaključeno je da se areal ove vrste jako brzo širi i da je primjena fitosanitarnih mjera neophodna. 

Ministarstvo poljoprivrede i ruralnog razvoja – Fitosanitarna uprava je donijelo Pravilnik o fitosanitarnim mjerama za suzbijanje i uništavanje korovske biljke ambrozija – Ambrosia artemisiifolia L. ("Sl. list CG“, broj 55/2013). Pravilnikom su propisane fitosanitarne mjere za suzbijanje i uništavanje ambrozije u toku vegetacione sezone, do početka fenološke faze cvjetanja i utvrđeni subjekti koji sprovode propisane fitosanitarne mjere:

 vlasnici nepokretnosti poljoprivrednog obradivog i neobradivog zemljišta, šuma, lovišta;
 vlasnici i korisnici građevinskog zemljišta;
 pravna lica koja upravljaju vodotocima, javnim putevima, željezničkim prugama, nacionalnim parkovima i zelenim   površinama.

Svi držaoci bilja su dužni u skladu sa Zakonom o zdravstvenoj zaštiti bilja („Sl. list RCG“, br. 28/06 i „Sl. list CG”, br. 28/11), da preduzmu propisane fitosanitarne mjere u cilju uništavanja i sprečavanja širenja ove vrste.

Osnovne mjere uništavanja i kontrole širenja ambrozije su mehaničke i hemijske mjere. Mehaničko uklanjanje čupanjem biljke iz korijena je najefikasnija i ekološki najbezbjednija mjera. Ona se mora obaviti prije cvjetanja (kako bi se spriječilo stvararanje i oslobađanje polena), a kod zaostalih jedinki i prije formiranja sjemena (kako bi se spriječilo rasijavanje i širenje). Ovaj način suzbijanja je vremenski zahtjevan i iziskuje mnogo radne snage. Osobe koje suzbijaju ambroziju na ovaj način moraju zaštititi disajne ograne i kožu. 

Košenje je drugi način mehaničkog uklanjanja. Obavlja se na visini do 5cm, jer ukoliko se pokosi na većoj visini ambrozija se lako regeneriše, pa može za 20-ak dana da ponovo cvjeta.

Hemijska borba podrazumjeva primjenu herbicida (sredstava za zaštitu bilja koja se koriste za suzbijanje korova). Ovo je veoma efikasna mjera borbe, ali koja negativno utiče na okolni živi svijet i zemljište. Kod izbora herbicida mora se voditi računa o mjestu gdje se suzbijanje vrši. Ukoliko se suzbijanje vrši na poljoprivrednoj površini treba koristiti selektivne herbicide, a na nepoljoprovrednim površinama mogu se koristiti totalni herbicidi. Kod primjene herbicida neophodno je pridržavati se propisanih uputstava kako ne bi došlo do trovanja ljudi i životinja i prekomjernog zagađenja životne sredine. 

Monitoring tokom 2016-te godine

Ovogodišnji monitoring je započet obilaskom lokaliteta na kojima je vršeno suzbijanje ambrozije tokom protekle vegetacijske sezone. Na području Zete i Virpazara, broj jediniki je znatno redukovan, dok je populacija u Risanskom zalivu u potpunosti suzbijena. Usled košenja, broj jedinki neposredno uz put kroz Mrčevo polje je sveden na nekolicinu, međutim, populacija koja je ranijih godina zabilježena u ograđenom privatnom posjedu, tačno nasparam Luk Oil pumpe je i dalje brojna, iako sruktura biljne zajednice počinje da se mijenja i broj jedinki amborzije postepeno opada, a Cichorium intybus, Paspalum dilatatum, Dittrichia viscosa itd. raste. 

Uz magistralni put Podgorica-Cetinje, u neposrednoj blizini skretanja za Rijeku Crnojevića, zabilježen je porast broja i bujnosti jedinki ambrozije. Neke od njih su već oformile cvjetonosne glavice, tako da se suzbijanje mora što prije uraditi. 

Ove godine ambrozija je počela ranije da cvjeta, pa se alarmiraju Putevi Crne Gore da u što kraćem periodu organizuju mjere suzbijanja ove vrste ne samo uz put Podgorica -Cetinje, već i Podgorica-Nikšić-Trebinje i Podgorica-Kolašin-Mojkovac-Bijelo Polje. 

U predhodnom periodu je obavljena edukacije radnika Željezničke infrastrukture CG i tom prilikom je osim monitoringa obavljeno i mehaničko uklanjanje ove vrste uz prugu. 

Na teritoriji Opštine Danilovgrad ambrozija je osim uz puteve, prugu i obalu Zete zabilježena i na obradivim površinama.